Blogs

Pilosopiya's picture

THE ECOLOGICAL IS GEOPOLITICAL

THE ECOLOGICAL IS GEOPOLITICAL

Environment & Territory—Energy & Economy—Population & Security—Hyperobjects & the Anthropocene—Nihilism & Extinction

Cenin Tarnate Monreal's picture

ang kinabuhi

Ang kinabuhi!

 

 

Ang sobrang kan-on gahapon

Gihabwa, ug ang dokot gikoskos

Hinay-hinay lang kay basin maboslot

Sa panaskan gibutang ug gikislan

 

Ug sulod sa kolon may bugas pang nasunog

Gihumulan sa tubig, para dali rang mohomok

Ug sa paglino-lino sayon rang matangtang

Unya ang tinoghong dali na lang pabukalon

 

Nindot unta kon duna pay nahabiling tableya,

moskobadong kamay nga migahi na

Para isagol sa giluto ug mas lami na sa dila

Kay ang samporado makatagbaw pud baya.

 

Unsaon man bisan diotay nga dugmok wala

Wa may nahabilin sa garapon nga matilok

Sa bagol na lang sa asin ako nagkuha

Para sa lugaw nakong giluto itimpla

 

Kini bitawgn gutomon ta ug wala nay makaon,

Asa gikan ang pulong nga "bayanihan"?

Niadtong miaging bulan, apil ko sa natahasan paghimo-ug panuki-duki kon unsa ang gitan-aw sa mga tawo nga pinakamahinungdanong pamaagi aron makasagubang sa kalisod. Usa sa migawas sa among pagtuon mao ang bayanihan. Kini migawas sa mga tubag sa mga tawo gikan sa lain-laing dapit sa atong kapupud-an.

Sumala sa mga nahaunang mga artikulo ug pagtuon, ang bayanihan gihubad sa pinulonganga Englis ngadto sa "helping each other," "spirit of communal unity and cooperation" ug uban pa. Human nako mabasa ang mga hubad sa Englis, akong gitun-an kon asa gyod gikan ang maong pulong. Akong gipangita pinaagi sa google ug nasubay nako nga daghan nag-ingon nga gikan kuno sa pulong "bayan." Dili ko kombensido. Sa akong pagpamalandong gikan ni sa pulong "bayani." 

Pilosopiya's picture

Mga Pahayag Kabahin sa Higayon na Usbon Ang Atong Mahigpiton na Konstitusyon

Mga Kapahayagan Kabahin sa Ekonomiyang Pulitikanhon sa Higayon na Usbon Ang Atong Ekonomikong Mahigpiton na Konstitusyon
(Statements concerning Political Economy on the Occasion That Our Economically Restrictive Constitution Is Changed)

1. Ang korapksyon dili ang problema, kundi ang sintomas sa problema. (Corruption isn’t the problem, it's the symptom of the problem.)

2. Ang mga mabahandi-on na kanasuran wala na datu tungod ilang giwad-an ang korapskyon. (Rich countries did not get rich because they got rid of corruption.)

3. Apan tuod ang mga kabus na mga nasud daan ang sigurado na anaa’y problema sa korapsyon. (But it is certainly poor countries that are really having problems with corruption.)

4. Sa katinuoran lang, ang hinungdan sa pagkakaadunahan o pagkakakabos sa mga kanasuran kay ilang mga balaod o palisiya. (In truth, the causes of the wealth and impoverishment of nations are their laws and policies.)

Books written in Cebuano

Hello, I am an English future mother in law to a lovely lady from Cebu, and I would like to know where I can purchase a book written in Cebuano as a welcoming present. I have tried Foyles and online, but I am having great difficulty in finding something that is modern and enjoyable. I would be very grateful for any assistance on any websites or places to go in London or near to London. Thank you in advance, Liz.

maan04's picture

Ngano sagad sa buto ang bation kung makabasa ug Binisaya nga libro, hilabi na kung nagtudlo pa kini ug kaalam?

Ngano sagad sa buto ang bation kung makabasa ug Binisaya nga libro, hilabi na kung nagtudlo pa kini ug kaalam?

Lisod ang kahimtang sa kalibutan karon. Tungod kay mas dako ang kita sa BPO call centers ug mao ra sad ang aduna sa Cebu alang sa mga nagsugod pa lamang magtrabaho, mapugos ta ug basa ug Iningles para dili maglisod sa trabaho.

Dili ko uyon niini. Dili ni nako masabtan.

Nindot man ang atong pulong nga Binisaya.

Ngano man nga murag second-class citizen ka o alalay ka kung mag-Binisaya ka?

Dili ko makasabot niini.

Nagpuyo ta sa Cebu unya mag-Ingles.

Karong panahona nagtuon ko ug pagtudlo ug Math gamit ang English.

Pero bation gyud ko ug kakapoy human ug suwat ug sulti ug Iningles. Mao nga mobasa gyud ko ug Binisaya.

Karon, nagbasa ko ug libro sa mga Saksi ni Jehova. Mao ra gyud ang akong amega sa panahon karon nga daghan dautan sa palibot.

Dondie Labajo's picture

PATAY NGA ALUGBATI (usa ka balak, dili utanon.)

Agoy, wala damha, kining panghitaboa
adunay kana’y laing igkita
apan, dili mabalaka, dili tika ihikaw
kalipay nimo, apilan ko og sayaw.
 

Uy, ayaw na, ayaw na’g lingi pagbalik
Lubak ang dalan, dapat ikaw mag-inabtik
Basin dili mo makab-ot o maabot
imong panaw nga dugay na nimong gipaabot.
 

Pagsadya, gawasnon na ang imong kalibutan
wala na’y babag, ikaw na ang hari sa imong gingharian
Ug ako, kansang kawal nga gibuhian
mo marsta paingon ngadto sa kawanangan;
 

Ug daw sama sa peyon, usa ka tikang matag adlaw
wala may gahom, apan adunay kaisog sa paglantaw
nga modasdas paingon sa awaaw
diin, lig-onon kini sa mga pagsuway aron mahimong mahait daw bangkaw.

rastaval's picture

Hungihong sa Lapyahan

Hungihongf sa Lapyahan

Gihilom ko lang ang akong mga pagbati
Samtang nagalakaw sa maayaay nga baybayon
Diin nakita ko ang mga tunob sa akong mga kagahapon
Sa balas nga dalangpanan sa pagmahay

Ang sidlak sa adlaw nga nagpagilak-gilak sa mga luha
Maoy ni buhawat sa panglantaw kong dugay na'ng napikot
Mga pahiyom nga sagnonot sa sog ni'ng galamhan
Nga nagpig-ot ug nag gapos sa tumang kakabus

Ang hinuyohoy sa mabugnawng hangin 
Nga nihapuhap sa nagabakho kong kasingkasing,
Nipakagiw sa mga ngil-ad kong hunahuna
Ug maoy naghatag ug kahupayan sa mga napaaw kong kalawasan

Sa paglantong nianing baybayon
Sukdon ko ang kalawmon
Sa nakalulho kong mga bitiis

Ug dinhi ko ipaanod ang mga kaligotgot nga nagpadanguynguy sa matag gabii
Basin ugma damlag mahanaw na ang tanan
Lakip na kining gikalib-ay kong mga suliran.

rastaval's picture

Kay gusto magpalahi

Kay gusto magpalahi

 

Sa lima ka magsoon usa ang iwit

Kay ang upat puro nakagradwet

Ang upat permi malipayon

Ug ang usa perming masulob-on

 

Kung ang pamilya manimba

Magtapad gyud si mama ug papa

Ug sa atubangan ang upat maglaray

Pero si inday magpalikod jud kanunay

 

Ang mga igsoon nanglangyaw na

Sa america austrAlia canada ug austria

Ug si inday gusto jud malahi

Niadto ug manila aron manginabuhi

 

Pila ka tuig nanglabay

Nagkatapok na pud ang maong banay

Apan sila nahakurat sa pag abot ni inday

Kay daghang bitbit nga bata ug nagkagidlay

 

Gipangutana siya sa iyang mama

Asa ang amahan? Ug nganong ani kadghan?

Siya nagbakho samtang naga tug-an

 

Adlawng Byernes 16 Septyembre 2022 Inusab

Niadtong niaging mga adlaw nalain ko. Nakapaminaw ko nga ako bulok. Giingnan ko nila nga ako daw kay bogo ug buang. Dili sila maminaw nako nga kung ang Cebuano nga ngalan sa akong pinulongan gamiton maoy makahatag ug sayop nga pagtoo sa tawo nga ang sinulthan naggikan sa Cebu. Mas maarang kong ang ingalan kung unsay gigamit sa katawohan. Ang Bisaya sukad sa akong pagkatawo mao ni ako gamit ug mao usab sa ubang manabiay. Niadtong una kadtong mao palay pagsugod nako sa pagkat-on sa pinulongan wala dayon ko kabantay sa sayop nga pagngalan sa pinulongan. Ako giisip nga murag wala lamang. Apan sa paglabay sa panahon nakabantay ko nga naa gyuy sayop. Nganong magngalan man tas butang sa di iyang tinood nga ngalan?. Angay ug aduna ba kiniy pagsibo kung sakto ba o dili?. Sayop, maong ako boot nga magpabilin sa lumad nga ngalan sa akong sinultihan. Kahibalo ko nga ang Bisaya nga termino kaniadto dili lamang kita ang nagkupot, aduna say uban sama sa Waray ug Ilonggo.

Syndicate content